Kalisz

Szpital Starozakonnych w Kaliszu #KalendariumWielkopolskichŻydów

Data wydarzenia: 
10 luty 2022
Szpital Starozakonnych w Kaliszu,
Szpital Starozakonnych w Kaliszu,
Informacja o budżecie za okres 1.02–15.03.1940 r. z podpisem dr. D. Gross-Schinagel

10 lutego 1837 – otwarcie Szpitala Starozakonnych w Kaliszu przy ul. Piskorzewskiej 21. Z inicjatywą utworzenia nowoczesnego żydowskiego szpitala wystąpili dr Michał Morgestern oraz Ludwik Mamroth. Morgestern, pełniący funkcję lekarza obwodu kaliskiego w pierwszej połowie XIX w., zyskał wsparcie finansowe ze strony Mamrotha, lokalnego bankiera. Powołali oni specjalny fundusz szpitalny, na który wpływały dobrowolne datki i nałożone opłaty. Zakup nieruchomości na rogu ówczesnych ul. Piskorzewskiej i Rzeźnickiej Mamroth częściowo sfinansował z własnych środków.

WIZO w Kaliszu #KalendariumWielkopolskichŻydów

Data wydarzenia: 
16 styczeń 2022
WIZO w Kaliszu  #KalendariumWielkopolskichŻydów

16 stycznia 1934 – powstaje kaliska sekcja Międzynarodowej Organizacji Syjonistycznej dla Kobiet (WIZO, Women’s International Zionist Organization). Inicjatorem jej powstania był lokalny poeta i działacz syjonistyczny Natan Bystrzycki. Pierwszą osobą, która stanęła na jej czele została lekarka - dr Felicja Lubelska. Wspierały ją znane w mieście działaczki społeczne: Guta Szubin, Estera Lieber, Hela Rozenfeld. Zajęły się działalnością propagandową, zbierały fundusze na cele syjonistyczne, udzielały pomocy materialnej dziewczętom emigrującym do Palestyny. W styczniu 1935 r. zorganizowały w Kaliszu Bazar Palestyński, na którym zaprezentowano osiągnięcia palestyńskiego rolnictwa i przemysłu.

Powstańcza chorągiew

Zbigniew Pakuła
Hila Marcinkowska
Powstańcza chorągiew

Kilkanaście lat temu w przedwojennym albumie zobaczyłam niewielką czarno-białą grafikę. Był to album Żydzi polscy w służbie Rzeczypospolitej1, a rysunek przedstawiał chorągiew wyhaftowaną i podarowaną przez kaliskie Żydówki oddziałowi generała Edmunda Taczanowskiego. Podpis pod rysunkiem w przedwojennym albumie informował, iż przedstawia on chorągiew podarowaną przez Żydówki z Kalisza i że znajduje się ona w Muzeum Wojska Polskiego. Próbowałam zasięgnąć informacji na miejscu, w Kaliszu. Nikt nie słyszał o tej chorągwi – owszem, generał Taczanowski, jako jeden z najważniejszych dowódców powstańczych w Kaliskiem, to postać znana

Bokser z Kalisza

Halina (Hila) Marcinkowska
Bokser z Kalisza
Bokser z Kalisza
Bokser z Kalisza

Icek Jakub Szpringer, syn Aszera i Goldy, urodził się w Kaliszu, w środę 10 czerwca 1926 roku. Rodzina Szpringerów mieszkała w Kaliszu przy ulicy Nowej 2
(obecna ulica Złota) – rodzice, rodzeństwo Icka: Róża (ur. 1923), Dawid (ur. 1925) i on sam. Przed wojną przeprowadzają się na ulicę Ciasną 8.
Trenował boks w „Makabi” Kalisz, był członkiem kaliskiego Betaru1. Wyróżniał się wśród rówieśników sprawnością fizyczną, ale także tym, że zawsze można było na niego liczyć, zwłaszcza kiedy trzeba było stanąć w obronie słabszych. Nie wykorzystywał jednak swej siły w walce między chłopakami z Betaru i Ha-Szomer

Henryk Jedwab, bohater z Kalisza

Halina Marcinkowska
Henryk Jedwab, bohater z Kalisza
Henryk Jedwab, bohater z Kalisza
Henryk Jedwab, bohater z Kalisza

W dniu 15 kwietnia 1918 roku w Kaliszu urodził się Henryk (Haim Joel) Jedwab, syn Leiba-Leo i Elli z Lipskich. Maturę zdał w 1937 roku w Gimnazjum im. Adama Asnyka w Kaliszu. Tego samego roku wstąpił do szkoły podchorążych 30 Dywizji Piechoty w Brześciu nad Bugiem i został przydzielony do plutonu ciężkich karabinów maszynowych. Po zakończeniu podchorążówki uczestniczył w październiku 1938 roku w aneksji Zaolzia.
W 1938 roku rozpoczął studia medyczne na Uniwersytecie Warszawskim, z powodu wprowadzenia antysemickich praw przeniósł się na uniwersytet w Nancy (Francja). W sierpniu 1939 roku Henryk Jedwab otrzymał przydział do 84 Pułku Strzelców Poleskich w 30 Dywizji Piechoty. Uczestniczył we wrześniu w walkach

Kawałeczki wyrwane z pustki ("K. albo wspomnienie z miasta", reż. Weronika Szczawińska)

Jagoda Budzik

Eksplorowanie historii miejsca, mechanizmów pamięci o nim i w miarę upływu czasu rosnących, wypierających wspomnienia i miejskie historie „białych plam” już od dawna stanowi ważny aspekt twórczości duetu Weronika Szczawińska / Agnieszka Jakimiak. Wątek pewnej grupy wspomnień składających się na dzisiejszą tożsamość Kalisza, również (czy raczej, zwłaszcza) tych nieuświadomionych, które przeoczone lub wyparte lokują się zwykle na marginesach (albo pod powierzchnią) miejskiej narracji, artystki poruszyły już w poprzednim spektaklu, opartych na tekście Italo Calvino Klęskach w dziejach miasta.

Subskrybuje zawartość

© Copyright 2014